Қазіргі заманның қарқынды даму кезеңінде кез келген мемлекеттің тұрақтылығы мен өркендеуі оның құқықтық негізіне, яғни Конституциясына тікелей байланысты. Конституция – елдің негізгі заңы ғана емес, ол қоғамның бағыт-бағдарын айқындайтын, азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғауға кепіл болатын басты құжат. Осы тұрғыдан алғанда, жаңа Конституцияның қабылдануы – мемлекеттің жаңару жолындағы маңызды тарихи қадамдарының бірі.
Жаңа Конституция – бұл жай ғана құқықтық өзгерістер жиынтығы емес, ол қоғамның сұранысына жауап беретін, уақыт талабына сай бейімделген, халықтың мүддесін барынша ескеретін құжат. Оның басты мақсаты – әділетті, ашық және тиімді мемлекет құру. Мұнда билік тармақтарының тепе-теңдігі, заң үстемдігі, азаматтардың құқықтары мен бостандықтарының қорғалуы айқын көрініс табады.
Бүгінгі таңда қоғамда өзгерістерге деген сұраныс жоғары. Азаматтар мемлекеттік басқарудың ашықтығын, әділ сот жүйесін, әлеуметтік теңдікті қалайды. Жаңа Конституция дәл осы қажеттіліктерді ескере отырып әзірленген. Онда халықтың мемлекет ісін басқаруға қатысу мүмкіндіктері кеңейтіліп, демократиялық институттар нығайтылған. Бұл өз кезегінде азаматтардың ел тағдырына бейжай қарамай, белсенді позиция ұстануына жол ашады.
Жаңа Конституцияның маңызды ерекшеліктерінің бірі – адам құқықтарына ерекше мән берілуі. Әрбір азаматтың қадір-қасиеті, еркіндігі мен қауіпсіздігі басты құндылық ретінде танылады. Мемлекет осы құқықтарды қорғауға толық жауапты. Бұл – құқықтық мемлекет құрудың негізгі қағидаларының бірі.
Сонымен қатар, жаңа Конституцияда әлеуметтік саясатқа да ерекше көңіл бөлінген. Білім беру, денсаулық сақтау, әлеуметтік қорғау салаларындағы кепілдіктер нақтыланып, халықтың әл-ауқатын арттыруға бағытталған нормалар күшейтілген. Бұл – мемлекеттің әлеуметтік жауапкершілігінің арта түскенінің белгісі.
Конституция – тек заңгерлерге немесе саясаткерлерге арналған құжат емес. Ол – әрбір азаматтың күнделікті өміріне тікелей әсер ететін негізгі заң. Сондықтан жаңа Конституцияның мазмұнын түсіну, оның мәні мен маңызын ұғыну – әр азаматтың міндеті. Бұл қоғамдағы құқықтық мәдениетті арттыруға, заңға деген құрметті қалыптастыруға ықпал етеді.
Жаңа Конституцияны насихаттау – тек ақпарат тарату емес, ол халықпен диалог орнату, олардың пікірін тыңдау, құқықтық сауаттылықты арттыру процесі. Бұл бағытта бұқаралық ақпарат құралдары, білім беру мекемелері, қоғамдық ұйымдар белсенді рөл атқаруы тиіс. Әсіресе жастар арасында Конституцияның маңызын түсіндіру – болашақтың берік негізін қалыптастырудың кепілі.
Қорытындылай келе, жаңа Конституция – ел дамуының жаңа кезеңін айқындайтын стратегиялық құжат. Ол әділетті қоғам құруға, азаматтардың құқықтарын қорғауға, мемлекеттік басқаруды жетілдіруге бағытталған. Әрбір азамат осы өзгерістердің мәнін түсініп, елдің болашағына жауапкершілікпен қараса, жаңа Конституцияның жүзеге асуы табысты болады.
Шыңғыс РҮСТЕМОВ,
М.Маметова атындағы №6 жалпы білім
беретін мектептің директордың тәрбие
жұмысы жөніндегі орынбасары.